Wszechobecny zapach cynamonu, grzańca, świąteczna muzyka, światełka, regionalne przysmaki…

Tradycja jarmarków bożonarodzeniowych pochodzi z terenów Austrii i Niemiec i sięga XIII-XIV wieku. Wtedy organizowano je ze względów pragmatycznych, wymiany towaru i zaopatrzenia ludności, z czasem dodawano kolejne towary.

Dlatego też te niemieckie i austriackie jarmarki świąteczne są najbardziej znane i odwiedzane.

Ale tradycja rozwinęła się także w innych miejscach Europy i warto pomyśleć o odwiedzinach i jarmarkowym city-break.

Jarmark bożonarodzeniowy w Weronie

Konkurs Best Christmas Market in Europe

Utworzona w 2009 roku European Best Destinations to organizacja promująca kulturę i turystykę w Europie, współpracując z wieloma organizacjami turystycznymi, ale także poprzez różne konkursy i plebiscyty.

Corocznie trzy z tych plebiscytów są otwarte dla publiczności i zwycięzca zostaje wybrany przez głosowanie odwiedzających. To konkursy na: Najlepszą Destynację Roku, Najlepszy Ośrodek Narciarski (ski resort) i Najlepszy Jarmark Świąteczny.

I właśnie tym jarmarkom przyjrzymy się bliżej.

Oczywiście plebiscyt jest dość subiektywny, mało kto jest w stanie odwiedzić wszystkie jarmarki-kandydatów tak, żeby rzeczywiście wybrać ten najlepszy. Głosują też pewnie mieszkańcy. Mimo tego to świetne źródło informacji i inspiracja na przedświąteczne wyjazdy.

Aby uniknąć nieporozumień, warto wspomnieć, że konkurs odbywa się w grudniu, a jarmark dostaje tytuł Najlepszego na przyszły rok. Czyli Bazylea, która wygrała w grudniu 2020, nazwana została Best Christmas Market 2021.

W roku 2021 odbędzie się już 10 edycja. Pierwsze trzy konkursy wygrał Strasburg, kolejne trzy Zagrzeb. I te miasta, ze względu na trzykrotne zwycięstwo, nie startują już ponownie.

Raz wygrał Tallinn, w kolejnym roku Budapeszt. W grudniu 2020 najlepszym jarmarkiem wybrana została Bazylea- choć tutaj ze względu na sytuację pandemiczną konkurs był trochę inny.

Jarmarki świąteczne w Zagrzebiu, Budapeszcie i Tallinnie

No właśnie, patrząc na zwycięzców z lat ubiegłych, czy to miasta, które od razu przychodzą na myśl jako jarmarkowy cel?

Budapeszt pewnie najbardziej, ale wiele osób dziwi się słysząc o Zagrzebiu.

Zagrzeb

Chorwacja kojarzy się głównie z wybrzeżem, jednak to kraj bardzo zróżnicowany i biorąc pod uwagę uwarunkowania historyczne tej części kraju, przestaje to nawet dziwić. W Chorwacji mniejsze jarmarki (nazywane ‘Advent u…’) organizowane są też w Rijece, Splicie, Zadarze i Dubrowniku.

W Zagrzebiu jarmark świąteczny organizowano już wiele lat temu, był jednak bardzo mały. W grudniu… 2006 roku (aż dziwnie się przyznać) byłam na miesięcznym stypendium w tym mieście. Trochę dekoracji, parę stoisk. Był też wieniec adwentowy w fontannie pod pomnikiem na Trgu Bana Jelačića (główny plac).

Ten wieniec został do dziś! Ale cały jarmark rozrósł się znacząco, właściwie to już nie jeden jarmark a cały festiwal jarmarków, dekoracji, wydarzeń, koncertów w wielu punktach miasta pod nazwą ‘Advent u Zagrebu’.

Zdjęcia, jak i dokładny program wydarzenia obejrzeć można tutaj.

W tym roku Advent u Zagrebu odbędzie się w dniach 27.11.2021-07.01.2022.

Jeśli chodzi o dojazd, to możliwości są dość ograniczone. Do Zagrzebia z Warszawy lata codziennie LOT. Można też dotrzeć do Wiednia lub Budapesztu i stamtąd dojechać do Zagrzebia (około 4-6 godzin).

Tallinn

Tallinn wygrał w grudniu 2018. Ja miasto odwiedziłam akurat w czasie letnim i muszę przyznać, że mnie zachwyciło. Średniowieczne stare miasto, uliczki, kolory, ma w sobie coś bajkowego. Rzeczywiście idealne miejsce, żeby stworzyć świąteczny klimat.

Na głównym placu Starego Miasta stać będzie choinka (tradycja, która sięga już 580 lat).

Jarmark odbędzie się od 26.11.2021 do 02.01.2022.

Jeśli chodzi o dojazd, to z Warszawy lata LOT. Od końca października Ryanair będzie latać do Rygi z Warszawy i Krakowa- a z Rygi do Tallinna można dojechać autobusem (około 4 godziny).

Budapeszt

Budapeszt ogłoszony był miejscem z najlepszym jarmarkiem na rok 2020, w ubiegłym roku był na drugim miejscu.

Daty jarmarku w tym roku to 29.11.2021-02.01.2022

(choć nie można ich jeszcze znaleźć i potwierdzić na wszystkich stronach. Pamiętajcie, że ze względu na niepewną sytuację warto kilkukrotnie sprawdzać i potwierdzać daty i sam fakt otwarcia jarmarku).

W Budapeszcie przedświąteczny czas nazywany rozproszony jest na kilka punktów miasta. Najbardziej znany to nazywany jest ‘Advent Feast’ przy Bazylice (św. Stefana).

Innym punktem jest jarmark na Placu Voromarty.

Budapeszt również znam z czasu letniego, dla mnie to jedna z piękniejszych stolic Europy. I wyobrażam sobie, że to idealne miejsce na wyjazd zimowy (zresztą mam nadzieję, że uda mi się to sprawdzić w tym roku😉) Po jarmarku można na przykład wygrzać się w termach.

A jak jest z dojazdem?

Z Warszawy do Budapesztu trzy razy dziennie lata LOT. Od listopada latać będzie z Krakowa i Poznania Ryanair.

Warto pamiętać, że jest również bezpośredni pociąg. Inną opcją jest dojazd do Wiednia i przemieszczenie się pociągiem lub autobusem.

Inne jarmarki bożonarodzeniowe z listy

Na konkursowej liście Best Christmas Markets in Europe 2021 znalazło się 20 miast.

Z Polski tym razem był to Poznań (na wysokim trzecim miejscu!)

Angielskie Bath i Manchester, który nazywany jest najpiękniejszym i największym jarmarkiem Wielkiej Brytanii, a także szkocki Edynburg. Edynburg staje się powoli coraz bardziej znany jako cel podróży świątecznych. Nic dziwnego, to miasto warto odwiedzić w każdych okolicznościach, a światełka i atmosfera świąteczna jeszcze dodaje mu magii.

Miałam okazję odwiedzić jarmark w Edynburgu i Poznaniu, więcej o nich przeczytacie w moim poście tutaj.

Na liście znajdują się również miasta niemieckie, belgijskie, a także bardziej słoneczne jak Malaga czy Funchal na Maderze. Bardzo zainteresowało mnie też Tbilisi.

Pełną listę wraz z dodatkowymi opisami znajdziecie na tej stronie.

Na początku grudnia znowu będzie można głosować, na nową listę jarmarków, warto o tym pamiętać pijąc gdzieś grzańca!